Guddiga Baxnaaninta Itoobiya oo cayimay goobo lagu qaabilayo dagaalyahannada TPLF
Guddiga Qaran ee Baxnaaninta Itoobiya ayaa ku dhawaaqay goobo ku yaalla Tigray oo lagu qaabilayo dagaalyahannada doonaya inay dagaalka ka baxaan. Goobahan ayaa loogu talagalay dadka gelaya hannaanka hub-ka-dhigista, kala-dirista iyo dib-ugu-dhexgalka bulshada.
Addis Ababa, 10 Oktoobar 2026 — Guddiga Qaran ee Baxnaaninta Itoobiya (NRC) ayaa shaaciyey goobo ku yaalla gobolka Tigray oo lagu soo dhoweynayo dagaalyahannada doonaya inay ka baxaan dagaalka, kuna biiraan hannaanka hub-ka-dhigista, kala-dirista iyo dib-ugu-dhexgalka bulshada ee loo soo gaabiyo DDR, sida ay werisay Wakaaladda Wararka Itoobiya ee ENA.
Guddoomiye-ku-xigeenka guddiga, Sarreeye Guuto Derbie Mekuriaw, oo warbaahinta la hadlay, ayaa sheegay in dowladda ay ka go’an tahay hirgelinta Heshiiska Nabadda Pretoria. Wuxuu xusay in Golaha Wasiirradu uu guddiga u aasaasay sidii kooxaha hubeysan looga caawin lahaa inay ku noqdaan nolol rayid ah oo nabdoon.
Sida uu sheegay, guddigu wuxuu hannaanka DDR ka bilaabay Tigray sannadkii 2017 ee taariikhda Itoobiya, isagoo la shaqeynaya maamulka ku-meelgaarka ah ee gobolka. Wuxuu intaas ku daray in dhallinyaro badan ay ku biireen hannaanka, ayna bilaabeen dib-u-dhiska noloshooda ka hor inta aanu hakad gelin.
Derbie ayaa garab ka tirsan Jabhadda Xoreynta Shacabka Tigray (TPLF) ku eedeeyey inuu wiiqayo Heshiiska Pretoria, carqaladeynayo hannaanka DDR, isla markaana dhallinyaro kale u qorayo dagaalka. Eedeymahan ayaa ah kuwo uu jeediyey guddoomiye-ku-xigeenka guddiga.
Isagoo ka hadlayey xaaladda dhallinyarada, wuxuu sheegay in qaarkood ay daaweyn helayaan, halka kuwo kalena ay magaalooyinka ku sugayaan xog ku saabsan hannaanka DDR. Wuxuu hoggaamiyeyaasha TPLF, taliyeyaasha ciidamada iyo dagaalyahannada ugu baaqay inay ka faa’iideystaan waxa uu ku tilmaamay fursaddii ugu dambeysay ee loogu soo noqonayo nabadda.
Wuxuu sheegay in dowladda, Ciidanka Difaaca Qaranka Itoobiya (ENDF) iyo guddigu ay diyaar u yihiin qaabilaadda dadka doonaya inay dagaalka ka baxaan. Dadka lagu eedeeyo dembiyada ayaa, sida uu sheegay, mari doona habraacyada isla-xisaabtanka, halka dadka ku biiraya DDR lagu qiimeyn doono habraacyada loo dejiyey.
Goobaha qaabilaadda ee la cayimay ayaa kala ah Maichew iyo Mehoni oo ku yaalla aagga koonfureed; Mekelle oo ku taalla aagga koonfur-bari; Adigrat iyo Wukro oo ku yaalla aagga bari; Adwa, Axum iyo Abi Adi oo ku yaalla aagga dhexe; iyo Shire oo ku taalla aagga waqooyi-galbeed.
Dagaalyahannada aan gaari karin goobahaas ayaa lagu wargeliyey inay telefoon kula xiriiri karaan mas’uuliyiinta ay khuseyso, si looga hago sida ay hannaanka ugu biiri karaan.
Derbie ayaa sheegay in aqoonsiga iyo xaaladda ciidan ee dadka isu soo diiwaangelinaya DDR lagu xaqiijin doono habraacyo la dejiyey. Wuxuu tilmaamay in kaararka aqoonsiga ciidamada iyo dukumentiyada kale ee khuseeya ay gacan ka geysan karaan xaqiijinta xogtooda iyo go’aaminta xaaladdooda hannaanka.
Guddigu wuxuu sidoo kale qoysaska, hoggaamiyeyaasha diinta iyo bulshada ugu baaqay inay xogta la wadaagaan dagaalyahannada aan ka warqabin fursaddan. Guddoomiye-ku-xigeenka ayaa taageerada bulshada ku tilmaamay mid muhiim u ah dhiirrigelinta ka-bixidda dagaalka iyo ku-noqoshada nolosha rayidka.
Sida uu sheegay, hannaanka DDR wuxuu dagaalyahannadii hore ka caawin karaa waxbarashada, shaqo helidda iyo tababarrada xirfadaha, si ay uga qayb qaataan dib-u-dhiska.
